Engelli Raporu Yenileme — Süreli mi Sürekli mi
Engelli sağlık kurulu raporu ve ÇÖZGER iki şekilde düzenlenir: engel durumunun tedaviyle azalma ihtimali varsa süreli, sabit kalacak ya da artacaksa sürekli. Süreli bir raporun süresi bitmeden yenilenmesi gerekir; sürenin bitmesine altı aydan az kala talep üzerine yeniden rapor verilebilir. Sürekli rapor için normal koşullarda yenileme gerekmez, ama yeni bir engel ortaya çıkarsa ya da kurum kontrol muayenesi isterse süre beklenmeden yeniden değerlendirme yapılabilir.
Kimler başvurabilir?
- Süreli raporu olan herkes için geçerli — yenileme takvimini takip etmesi gerekir
- ÇÖZGER'i olup 18 yaşını dolduran/dolduracak çocuklar için erişkin raporuna geçiş süreci ayrıca geçerli
- Yeni bir engel durumu ortaya çıkan ya da mevcut durumu değişen bireyler için süre beklemeden yeniden değerlendirme geçerli
Adım adım başvuru
- Raporunda "süreli" mi "sürekli" mi yazdığını ve varsa geçerlilik tarihini kontrol et
- Süreli ise süre bitimine altı aydan az kala rapor verdiğin hastaneye yeniden başvurarak yenileme talep et
- Yeni bir engel ortaya çıktıysa ya da mevcut durumun değiştiyse, süre beklemeden ilgili branş hekiminden sağlık kuruluna sevk iste
- Kurum (işveren, SGK gibi) gerekçeli yazıyla kontrol muayenesi istediyse aynı sağlık kuruluşuna başvurarak süreci başlat
- 18 yaşını dolduracak ÇÖZGER sahibi çocuklar için dolum tarihinden en az üç ay önce erişkin raporuna geçiş başvurusu yap
Özet bilgiler
Süreli rapor
Engel durumunun ilaç, cerrahi tedavi ya da rehabilitasyonla zamanla azalma ihtimali olduğu durumlarda düzenlenir
Sürekli rapor
Engel durumunun sabit kalması ya da artması söz konusu olan durumlarda düzenlenir
Erken yenileme hakkı
Süreli raporun bitimine 6 aydan az kala, talep üzerine tekrar rapor verilebilir
Süre beklemeden yeniden değerlendirme
Yeni bir engel ortaya çıkması ya da mevcut durumun değişmesi hâlinde, ilgili hekimin sevkiyle süre aranmaksızın yeni rapor düzenlenir
Kurum kontrol muayenesi
Kurumun gerekçeli yazılı talebiyle sağlık kuruluşu yeniden rapor düzenler — bu, kişinin kendi talebinden ayrı bir yol
ÇÖZGER → erişkin geçişi
ÇÖZGER, 18 yaşını doldurma tarihinde kendiliğinden geçersiz olur; 3 aydan az kala erken başvuru yapılmazsa, 18 yaşını doldurduktan sonraki 3 ay içinde erişkin raporu için başvurulmalı
Süreli mi sürekli mi: hangisi ne zaman verilir
Yönetmelik iki tür rapor tanımlıyor:
- Süreli rapor — engel durumunun ilaç tedavisi, cerrahi tedavi ya da rehabilitasyonla zamanla azalma ihtimali olduğu ve hastalık bulgularının henüz tam görülemediği durumlarda düzenlenir.
- Sürekli rapor — engel durumunun sabit kalması ya da artması söz konusu olan, kalıcı hastalıklar için düzenlenir.
Hangisi verilirse verilsin, raporda geçerlilik süresinin mutlaka belirtilmesi yönetmelik gereği.
Süreli raporu yenileme: altı aylık pencere
Süreli bir raporun süresi bitmeden yenilenmesi gerekir. Yönetmelik burada somut bir kolaylık tanıyor: sürenin bitmesine altı aydan az kala, talep üzerine yeniden rapor verilebiliyor. Yani süre dolmadan önceki son altı ay içinde yenileme başvurusu yapılabilir — dolmasını beklemek gerekmiyor.
Süre dolduktan sonra raporun geçersiz hâle geldiğini, ona dayanan hakların (istihdam kotası, vergi indirimi, evde bakım ödemesi gibi) da kesintiye uğrayabileceğini unutma.
Sürekli rapor: normalde yenileme yok, iki istisna var
Sürekli rapor süresiz geçerli olduğu için normal şartlarda yeniden başvuruya gerek yok. Ama iki durumda süre beklenmeden yeni bir değerlendirme yapılabiliyor:
- Kendi talebinle — yeni bir engel durumu ortaya çıktıysa ya da mevcut durumun değiştiyse, ilgili branş hekiminin sağlık kuruluna sevki uygun görmesi üzerine yeniden değerlendirme yapılıyor.
- Kurumun talebiyle — bir kurum (işveren, SGK gibi) ilgili mevzuatına dayanarak gerekçeli, yazılı bir kontrol muayenesi istediğinde sağlık kuruluşu yeniden rapor düzenliyor.
ÇÖZGER’den erişkin raporuna geçiş — ayrı bir yenileme değil
18 yaş altı çocuklar için düzenlenen ÇÖZGER, çocuğun 18 yaşını doldurduğu tarihte kendiliğinden geçersiz hâle geliyor — bu bir “yenileme” değil, tamamen yeni bir sürece giriş. İki yol var:
- 18 yaşını doldurmasına üç aydan az kala talep edilirse, erişkin sağlık kurulu raporu erken düzenlenebilir; bu rapor 18 yaşını doldurduğu tarihten itibaren geçerli sayılıyor.
- Bu erken başvuru yapılmazsa, 18 yaşını doldurduktan sonraki üç ay içinde erişkin raporu için başvurulması gerekiyor.
Nelere dikkat et
- Rapordaki süre bilgisini not al. Takvime altı ay öncesinden bir hatırlatma koymak, hak kaybını önlüyor.
- Sürekli rapor “bitmez” demek değil. Durum değişikliğinde ya da kurum talebinde yeniden değerlendirme yine gündeme gelebilir.
- 18. yaş geçişini erkenden planla. Üç aylık pencereyi kaçırmak, geçici bir belge boşluğuna yol açabilir.
- Yenileme ile itiraz farklı süreçler. Süresi bitmeden yenileme, rapor sonucuna itiraz etmekten ayrı bir işlem — itiraz için ayrı bir süre ve yol izleniyor.
Sık sorulanlar
Raporumun süreli mi sürekli mi olduğunu nasıl anlarım?
Rapor üzerinde bu bilgi açıkça yazılı olmak zorunda — yönetmelik, raporda geçerlilik süresinin mutlaka belirtilmesini şart koşuyor. Ayrıca raporu e-Devlet üzerinden e-imzalı hâliyle sorgulayarak da görebilirsin.
Süreli raporum bitmeden yenilemezsem ne olur?
Süresi dolan bir rapora dayanarak sağlanan haklar (istihdam, vergi indirimi, evde bakım gibi) sürdürülemez hâle gelir; çünkü rapor artık geçersiz sayılır. Bu yüzden sürenin bitmesine altı aydan az kala yeniden başvurmak, kesintisiz devam için önemli.
Sürekli raporum var, yine de yenileme gerekir mi?
Normal koşullarda hayır — sürekli rapor süresiz geçerlidir. Ama iki istisna var: yeni bir engel durumu ortaya çıkarsa ya da mevcut durumun değiştiğini düşünüyorsan kendi talebinle, ya da kurum gerekçeli bir kontrol muayenesi istediyse kurumun talebiyle yeniden değerlendirme yapılabilir.
Çocuğumun ÇÖZGER'i var, 18 yaşına yaklaşıyor. Ne yapmalıyım?
18 yaşını doldurmasına üç aydan az kala erişkin sağlık kurulu raporu için erken başvuru yapılabilir; bu durumda yeni rapor, 18 yaşını doldurduğu günden itibaren geçerli sayılır. Bu erken başvuruyu yapmazsan, ÇÖZGER 18 yaşını doldurduğu tarihte kendiliğinden geçersiz olur ve o tarihten sonraki üç ay içinde erişkin raporu için başvurman gerekir.
Yeniden rapor başvurusunda aynı hastaneye mi gitmem gerekiyor?
Yenileme ve süre beklemeden yapılan yeniden değerlendirme taleplerinde, öncekiyle aynı ya da başka bir yetkili sağlık kuruluşuna başvurulabilir — önemli olan kuruluşun Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş olması. İtiraz sürecinde ise yönlendirme farklı işliyor; o süreç ayrı bir rehberde anlatılıyor.
Kaynaklar
Bunlar da işine yarar
Engelli Sağlık Kurulu Raporu Nasıl Alınır
Hangi hastaneye gidilir, süreç nasıl işler, rapor kaç günde çıkar?
Engelli Raporuna İtiraz Nasıl Yapılır
İtiraz kaç gün içinde nereye yapılır, hakem hastane ne zaman devreye girer?
ÇÖZGER Raporu Nedir, Erişkin Raporundan Farkı Ne
18 yaş altı çocuklar için özel gereksinim raporu — erişkin raporundan farkı ne?
ÇÖZGER Raporu Nedir, Erişkin Raporundan Farkı Ne
18 yaş altı çocuklar için özel gereksinim raporu — erişkin raporundan farkı ne?