Bakım Merkezleri — Yatılı ve Gündüzlü Hizmet

Bu rehber hangi hizmeti anlatıyor

Burada anlatılan, bir kurumda (yatılı ya da gündüzlü) verilen bakım hizmeti. Evde bakım yardımıyla (bakıma muhtaç engelliye bakan kişiye ödenen aylık nakit) karıştırma — o tamamen ayrı bir mekanizma ve ayrı bir rehberde anlatılıyor. Bu ikisi birbirini dışlıyor: bakım merkezinde kalırken aynı zamanda evde bakım yardımı alınamıyor.

Hizmet türleri

Resmi yatılı bakım ve rehabilitasyon merkezleri

Bedensel, zihinsel ya da ruhsal engeli nedeniyle günlük hayatın alışılmış gereklerini yerine getiremeyen engelli bireyler, gelir durumuna bakılmaksızın bu merkezlerden ücretsiz bakım hizmeti alabilir. Merkezler bakımın yanında rehabilitasyon ve aile danışmanlığı hizmeti de sunuyor.

Bu merkezlere bağlı Umut Evleri, en fazla 6 kişilik müstakil ev ya da dairelerde, bağımsız yaşama geçişi hedefleyen ayrı bir hizmet modeli — o da ücretsiz.

Gündüz bakım merkezleri

Gündüz bakım merkezleri, engelli bireyin gün içinde merkezde kalıp akşam evine dönmesini sağlıyor. Öz bakım ihtiyaçlarının karşılanmasının yanında eğitsel, sosyal, kültürel ve sportif faaliyetler de sunuluyor. Bu model özellikle bakım veren aile bireylerinin gün içinde kendine zaman ayırabilmesi ve sosyal hayata katılabilmesi için tasarlandı.

Geçici misafir bakım hizmeti

Ailenin hac, umre, sağlık ya da seyahat gibi nedenlerle engelli bireyden ayrı kalması gerektiğinde, yıl içinde 30 gün süreyle ücretli bir geçici bakım hizmeti sunuluyor.

Özel bakım merkezlerinden ücretsiz yararlanma

Engelli sağlık kurulu raporunda “tam bağımlı” ya da “ağır engelli” belirtilmiş ve hanede kişi başına düşen aylık gelir, asgari ücretin net tutarının 2/3’ünden azsa, “Ücreti Bakanlık Tarafından Karşılanan Engelli” statüsüyle özel bakım merkezlerinden de ücretsiz yararlanılabiliyor.

Gerekli belgeler

• Tüm başvurular için: Engelliler için sağlık kurulu raporu şart.
• 18 yaşından küçük engelliler için: Mahkemeden koruma altına alınma kararı, bakım merkezine yerleştirme kararı, vesayet kararı ve vasi ataması.
• 18 yaşından büyük kısıtlı engelliler için: Mahkemeden kısıtlanma kararı, bakım merkezine yerleştirme kararı, vesayet kararı ve vasi ataması.
• Geçici misafir bakımı için ek olarak: Engelli birey ya da yasal temsilcisinin dilekçesi, hizmet sözleşmesi, meslek elemanının değerlendirme raporu.

Başvuru nereye yapılır

• Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlükleri
• Sosyal Hizmet Merkezleri
• Doğrudan resmi bakım ve rehabilitasyon merkezleri
• Özel bakım merkezleri (özel merkez tercih edilecekse doğrudan oraya)

Hizmetin sona erdiği durumlar

• Engelli birey ya da yasal temsilcisinin talep etmesi
• Engelli bireyin vefatı
• Kabul belgelerinde yanlışlık tespiti ya da merkeze uyumsuzluk
• Özel merkezde hizmet alırken engel durumu ya da gelir durumunun değişmesi
• 30 günden fazla izinsiz olarak merkezi terk etme
• Rehabilitasyon hizmetinin başarıyla tamamlanıp merkezden ayrılma

Nelere dikkat et

• Resmi yatılı merkezde gelir şartı yok, gündüz merkezinde de yok — gelir şartı yalnız özel merkezde ücretsiz statü için geçerli.
• Rapor şart. Hangi hizmeti seçersen seç, engelli sağlık kurulu raporu olmadan başvuru işleme alınmıyor.
• Evde bakım yardımıyla aynı anda yürümüyor. Kurumda kalırken nakdi yardım kesiliyor; tercihini buna göre yap.