Kamu Sitelerinde Dijital Erişilebilirlik
Kamu kurumlarının web sitesi ve mobil uygulamaları 2025/10 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle erişilebilirlik standardına uymak zorunda. Genelge, üniversite, belediye ve kamu iktisadi teşebbüsleri dahil geniş bir kurum grubunu WCAG 2.2 A seviyesi standardına uyumlu hale getirmekle yükümlü kılıyor; bankalar, özel hastaneler ve e-ticaret hizmet sağlayıcıları gibi özel sektör kuruluşları da kapsamda.
Kimler başvurabilir?
- Kamu kurumları, üniversiteler ve belediyeler kapsamda
- Kamu iktisadi teşebbüsleri kapsamda
- Bankalar, özel hastaneler ve özel öğretim kurumları kapsamda
- Ulaşım, iletişim, internet ve e-ticaret hizmeti sunan özel kuruluşlar da kapsamda
Adım adım başvuru
- Kurumlar, WCAG 2.2 ilkelerine dayanan 31 ilke ve 122 sorudan oluşan kontrol listesiyle kendi sitesini/uygulamasını inceler
- Kurum bünyesinde oluşturulan inceleme komisyonu uygunluğu değerlendirir
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesindeki İzleme Komisyonu genel uyumu takip eder
- Çok kurumlu Danışma Komisyonu sürece yön verir
- Standarda uygun bulunan siteler 2 yıl süreyle Erişilebilirlik Logosu kullanabilir
- Uyumsuz kalan kurumların bilgileri kamuoyuyla paylaşılır
Özet bilgiler
Yasal dayanak
2025/10 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi — 20/6/2025 imza tarihli, 21/6/2025 tarihli ve 32933 sayılı Resmî Gazete
Teknik standart
WCAG 2.2 (W3C), A seviyesi
Kontrol listesi
31 ilke, 122 soru — Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından ilgili kurum, kuruluş ve üniversitelerle hazırlandı
Kapsanan kurumlar
Kamu kurumları, üniversiteler, belediyeler, kamu iktisadi teşebbüsleri, bankalar, özel hastaneler, özel öğretim kurumları, ulaşım/iletişim/internet/e-ticaret hizmet sağlayıcıları
Teşvik
Standarda uygun bulunan siteler 2 yıl süreyle Erişilebilirlik Logosu kullanabiliyor
Denetim yapısı
Bakanlık bünyesinde İzleme Komisyonu, çok kurumlu Danışma Komisyonu ve her kurumun kendi İnceleme Komisyonu
Yeni bir zorunluluk: dijital erişilebilirlik
Bina ve toplu taşımadaki erişilebilirlik zorunluluğunun yanına 2025’te dijital bir tanesi eklendi. 20 Haziran 2025’te imzalanan, 21 Haziran 2025 tarihli ve 32933 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2025/10 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi, web siteleri ve mobil uygulamaların erişilebilir hale getirilmesini şart koşuyor.
Kapsam geniş: yalnızca kamu değil
Genelge, aşağıdaki kurum ve kuruluşlara web sitelerini ve mobil uygulamalarını erişilebilir hale getirme talimatı veriyor:
| Grup | Kapsananlar |
|---|---|
| Kamu | Kamu kurumları, üniversiteler, belediyeler, kamu iktisadi teşebbüsleri |
| Özel sektör | Bankalar, özel hastaneler, özel öğretim kurumları |
| Hizmet sağlayıcılar | Ulaşım hizmeti sunan kuruluşlar, iletişim ve internet hizmet sağlayıcıları, e-ticaret hizmet sağlayıcıları |
Aranan standart: WCAG 2.2
Kontrol listesinin temeli, W3C’nin (World Wide Web Consortium) hazırladığı ve web erişilebilirliği için uluslararası kabul gören WCAG 2.2 standardının A seviyesi. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, ilgili kurum, kuruluş ve üniversitelerle birlikte bu ilkeler temelinde 31 ilke ve 122 sorudan oluşan bir kontrol listesi hazırladı.
Uyum nasıl izleniyor
Süreç üç katmanlı bir komisyon yapısıyla yürüyor:
- İnceleme Komisyonları: Her kurum kendi bünyesinde kurar, kendi sitesinin/uygulamasının uygunluğunu değerlendirir.
- İzleme Komisyonu: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesinde, genel uyumu takip eder.
- Danışma Komisyonu: Çok kurumun katılımıyla oluşuyor, sürece yön veriyor.
Standarda uygun bulunan siteler 2 yıl süreyle Erişilebilirlik Logosu kullanma hakkı kazanıyor. Uyumsuz kalan kurumların bilgileri ise kamuoyuyla paylaşılıyor.
Nelere dikkat et
- Kapsam yalnızca kamu değil. Banka, özel hastane, özel öğretim kurumu ve e-ticaret siteleri de genelgenin muhatabı.
- Standart WCAG 2.2 A seviyesi. Türkiye’ye özgü bir ölçüt değil, uluslararası kabul gören bir çerçeve kullanılıyor.
- Belirli bir uyum tarihi kamuya açık duyurulmamış. Bu rehberin son doğrulama tarihi itibarıyla Bakanlığın kendi duyurusunda somut bir son tarih yer almıyor; süreç komisyonlar üzerinden yürüyor.
- Logo bir teşvik, zorunluluk değil. Erişilebilirlik Logosu, uyumu gösteren bir teşvik unsuru; asıl yükümlülük standarda uyumun kendisi.
Sık sorulanlar
Bu zorunluluk hangi genelgeyle geldi?
20 Haziran 2025 tarihinde imzalanan, 21 Haziran 2025 tarihli ve 32933 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2025/10 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesiyle geldi. Genelge, kamu kurumlarından özel sektöre uzanan geniş bir kurum grubuna web sitesi ve mobil uygulamalarını erişilebilir hale getirme yükümlülüğü getiriyor.
Hangi teknik standarda uyulması gerekiyor?
W3C'nin hazırladığı WCAG 2.2 (Web Content Accessibility Guidelines) standardının A seviyesi esas alınıyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, bu ilkeler temelinde 31 ilke ve 122 sorudan oluşan bir kontrol listesi hazırladı.
Özel sektör de kapsamda mı, yoksa yalnızca kamu mu?
Yalnızca kamu değil. Bankalar, özel hastaneler, özel öğretim kurumları ile ulaşım, iletişim, internet ve e-ticaret hizmeti sunan özel kuruluşlar da genelgenin kapsamında.
Uyum için bir süre tanınmış mı?
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının kendi duyurusunda belirli bir uyum tarihi belirtilmiyor; süreç, kurum bünyesindeki inceleme komisyonları ile Bakanlık İzleme Komisyonu üzerinden yürütülüyor.
Uyum sağlamayan kurumlara ne oluyor?
Genelgeye göre standarda uygun bulunmayan kurumların bilgileri kamuoyuyla paylaşılıyor. Uygun bulunanlar ise 2 yıl süreyle Erişilebilirlik Logosu kullanma hakkı kazanıyor.